h1

Μνημόνιο του κομισάριου Κερκύρας Κορμπινί,1798

Ιουνίου 13, 2008

Μémoire du Commissaire du Département de Corcyre (Corfou) Corbigny 1798

ΜΝΗΜΟΝΙΟ

Σχετικό με τα γαλλικά νησιά της Αδριατικής θάλασσας
που υποβάλλεται στο Εκτελεστικό Διευθυντήριο (Directoire Exécutif)
από τον πολίτη Κορμπινί (Corbigny), c.d.
Κομισάριο στον Νομό της Κερκύρας (Κορυφών)

(Μετάφραση Νικόλας Βερνίκος)

Κεφάλαιο Πρώτο: Θρησκεία, Ήθη, Εκπαίδευση

Η κυριότερη και η πιο προσφιλής δραστηριότης ενός αμόρφωτου λαού είναι η θρησκεία του. Η απόδειξη βρίσκεται στην επιρροή που ασκούσε η χριστιανική θρησκεία, πάνω στους λιγότερο φωτισμένους λαούς. Ποία λοιπόν έπρεπε να είναι η δύναμή της πάνω σε έθνη που η θάλασσα χώρισε από την υπόλοιπη Ευρώπη και που η κυβέρνησή τους κρατούσε συστηματικά σε άγνοια των προόδων που κάθε μέρα επιτελούσε ο ανθρώπινος νους!

Προσθέσετε σ’ αυτό, ότι οι Παπάδες, οι γραικοί[4] ιερείς δηλαδή, ζώντας όλοι τους μέσα στην ίδια φτώχια με το ποίμνιο τους, έχοντας το δικαίωμα να παντρευτούν και διάγοντας, στην πλειοψηφία τους, μιαν απλή και πατριαρχική ζωή, έχουν ακόμα περισσότερες δυνατότητες για να πείσουν τα ευκολόπιστα πνεύματα που διευθύνουν.

Η γραικική θρησκεία (που την ασπάζονται σχεδόν όλοι στα νησιά αυτά) δίνει μάλιστα στους ιερείς πολλά δικαιώματα τα οποία η ρωμαϊκή θρησκεία δεν παραχωρεί στους δικούς της (ιερωμένους). Αυτοί είναι, για παράδειγμα, εκείνοι που εκδίδουν τα διαζευκτήρια των γάμων, και που έχουν με τον ίδιο τρόπο πολλές άλλες δικαιοδοσίες της πολιτικής αρχής.

Πρέπει να πιστέψουμε ότι οι ιερείς, τόσο οι Έλληνες (γραικοί) όσο και οι Λατίνοι, δεν είδαν με ευχαρίστηση την άφιξη ενός λαού που δεν αναγνωρίζει και δε δίνει προνόμια σε καμιά θρησκεία, που δεν επιτρέπει σε κανένα κληρικό να αναλάβει θέση στη δημόσια διοίκηση και που προσπαθεί συνεχώς, με την διάδοση των νόμων και με τα φώτα[5] που μεταδίδει, να περιορίσει και ίσως και να εξουδετερώσει τελείως την επιρροή τους. Αυτός είναι λόγος που επιβάλλει την σύνεση ως τον πρώτο και τον πιο απαραίτητο κανόνα συμπεριφοράς για όλους τους δημόσιους λειτουργούς στα νησιά του Λεβάντε.

Η σχέση των ζηλωτών[6] της γραικικής θρησκείας με εκείνους της ρωμαϊκής είναι περίπου 30 προς ένας. Παρόλα αυτά οι Λατίνοι έχουν έναν αρχιεπίσκοπο στην Κέρκυρα (Κορυφούς) και έναν επίσκοπο στη Ζάκυνθο (Ζάντε), ενώ οι Γραικοί δεν διαθέτουν, για όλα μαζί τα νησιά παρά μόνον έναν Πρωτόπαπα, ή επικεφαλή των πρεσβυτέρων, που δεν έχει τις δικαιοδοσίες του επισκόπου. Ο Κάρολος ο Ανδεγαυός ήταν εκείνος που τους πήρε τον τίτλο του αρχιεπισκόπου, στη διάρκεια του δέκατου τρίτου αιώνα, για να τον δώσει στους Λατίνους.

(Οι τελευταίοι) αυτοί, είναι πολύ λίγοι αριθμητικά, ιδίως αφ’ ότου οι βενετικές και σκλαβινικές στρατιωτικές μονάδες δεν διαμένουν πια στα νησιά μας. Οι (Λατίνοι) καλόγεροι εγκατέλειψαν τα μοναστήρια τους και επέστρεψαν στην Ιταλία, με τη σειρά του και οι ιερείς θα ήσαν δατεθημένοι να τους μιμηθούν, αν τους εξασφαλίζαμε ένα μικρό βιοπορισμό στον τόπο του αναχωρητηρίου τους. Πρέπει λοιπόν να θεωρήσουμε ότι στα νησιά αυτά η λατινική θρησκεία είναι σχεδόν εξαφανισμένη, ως εκ τούτου η γραικική (θρησκεία) θα αποκτήσει ακόμα περισσότερη επιρροή εφ’ όσον θα απαλλαγεί από μιαν αντίπαλη που είχε με το μέρος της την κυβερνητική εξουσία. Δεν αμφιβάλλω πως με δεξιότητα και κυρίως με περίσκεψη θα καταφέρουμε να καταστήσουμε τη θρησκεία αυτή φιλική προς εμάς και ίσως χρήσιμη στην Δημοκρατία (République). το παράδειγμα όμως που θα δώσω στη συνέχεια, αποδεικνύοντας την έκταση και την ισχύ των κληρικών της, θα μας διδάξει τον τρόπο με τον οποίο πρέπει να τους συμπεριφερθούμε.

Η οικογένεια Βούλγαρη της Κερκύρας, είναι κάτοχος του σώματος ενός αγίου που ονομάζεται Σπυρίδων, ο οποίος γεννήθηκε και πέθανε στην Κύπρο, και που, από τότε (το σκήνωμά του), πέρασε στα χέρια των Βουλγάρων, των Τούρκων, και διατηρήθηκε σαν από θαύμα πάντα ανέπαφο στο μέσο των απίστων, για να φτάσει τελικά σε άριστη κατάσταση στην Κέρκυρα. Έκανε πολλά θαύματα, και ειδικότερα ανάγκασε το 1718 τους Τούρκους να σταματήσουν την πολιορκία της πόλης.

Για τις τόσες υπηρεσίες του ανταμείβεται με διαρκείς προσφορές, όχι μόνο από μέρους των κατοίκων των νησιών μας, αλλά από μέρους (των κατοίκων) του Αρχιπελάγους και των γειτονικών ηπειρωτικών (περιοχών). Ο άγιος Σπυρίδων έχει πολλές εορτές κατά την διάρκεια του χρόνου, στις οποίες παρευρίσκεται ένα τεράστιο πλήθος λαού. Τον περιφέρουν εν πομπή στους δρόμους, και οι Βενετοί είχαν την συνήθεια να τον χαιρετούν με τα κανόνια των κάστρων.

Κατά την πρώτη επέτειο του αγίου αυτού που εορτάστηκε μετά την είσοδο των Γάλλων, δεν θεωρήσαμε απαραίτητο να του αποδώσουμε στρατιωτικές τιμές. Ο λαός, υποκινούμενος από τους ιερείς, διαδήλωσε μια δυσαρέσκεια που θα εκφυλίζονταν σε στάση, αν ο Στρατηγός δεν αναλάμβανε την πρωτοβουλία να χαιρετήσει τον άγιο Σπυρίδωνα όπως το επιθυμούσαν. Από την ημέρα εκείνη, (ο άγιος) είναι ο καλλίτερος φίλος των Γάλλων.

Σε ένα λαό αμαθή και δεισιδαίμονα, η θρησκεία έχει τέτοια επιρροή που μόνο μέσα απ’ αυτήν διαμορφώνονται τα ήθη και έθιμα και η εκπαίδευση εκείνων που την ακολουθούν. Η αλήθεια αυτή φαίνεται σαφέστατα στις κτήσεις μας του Λεβάντε. Έναν παπά τον θεωρούν σχεδόν πάντα στο χωριό του σαν έναν αγαπητό πατέρα, τις εντολές του οποίου κανένας δεν μπορεί να αποφύγει. Στη φωνή του οπλίζονται, διασκορπίζονται, επαναστατούν, υπακούουν. Αυτός είναι, εκείνος που φοβούμενος να μην μειωθεί η εξουσία του, σταματά όσο το μπορεί, την πρόοδο του πολιτισμού. Διατηρεί με φροντίδα τη χρήση της ελληνικής (γραικικής) γλώσσας, γεγονός που εμποδίζει την επικοινωνία των χωριών της εξοχής με τις πόλεις.

Για τον ίδιο λόγο δεν φροντίζει να αμβλύνει τα άγρια ήθη που κάνουν τους χωρικούς να περπατούν, οπλισμένοι με τουφέκια και με στιλέτα. Ο φθόνος τέλος, τον οποίο φαίνεται ότι πήραν οι Έλληνες (Γραικοί) από τους γείτονές τους Τούρκους δημιουργεί πρόσθετα εμπόδια σε μια προσέγγιση που, εκ των πραγμάτων, θα προκαλούσε και τη διάδοση των φώτων. Με μια λέξη, η φιλοξενία, που με τόση ευγένεια ασκούσαν οι αρχαίοι Έλληνες, είναι το μόνο προτέρημα που οι συμβουλές των παπάδων και οι καταπιέσεις της (προηγούμενης) κυβέρνησης δεν μπόρεσαν να εξαλείψουν από τις συνήθεις ενός αμαθούς λαού, που είναι όμως φύσει καλός και πνευματώδης, και που έχει ανάγκη μιας καλής διακυβέρνησης για ξαναβρεί τα αρχαία του προτερήματα και τα φώτα του.

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: